Yatırım Teşvik Belgesi Öncelikli Yatırım Konuları
- Sefa KILIÇ
- 8 Şub
- 4 dakikada okunur
Türkiye’de yatırımlarınızı daha az maliyetle hayata geçirmek ve 5. Bölge desteklerinden yararlanmak ister misiniz? 9903 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile güncellenen Öncelikli Yatırım Konuları, stratejik sektörlerdeki yatırımcılara büyük vergi avantajları, SGK prim destekleri ve faiz indirimleri sunuyor.
İşte 2026 yılı güncel mevzuatına göre teşvik sisteminde "Öncelikli" kabul edilen o liste:
Yatırım Teşvik Belgesi Öncelikli Yatırım Konuları
1. Teknoloji ve Dönüşüm Odaklı Yatırımlar
Yatırım teşvik sisteminin yeni vizyonu tamamen teknoloji ve sürdürülebilirlik üzerine kurulu.
Dijital ve Yeşil Dönüşüm: Dijital Dönüşüm veya Yeşil Dönüşüm Programları kapsamında onaylanan yatırımlar.
Yüksek Teknoloji (Madde 9/1-b): Hamle Programı listesindeki ürünler veya asgari 627 Milyon TL tutarındaki yüksek teknolojili üretimler.
Orta-Yüksek Teknoloji (Madde 9/1-c): İstanbul hariç olmak üzere, Hamle listesindeki ürünler veya asgari 1.255 Milyar TL tutarındaki yatırımlar.
Ar-Ge ve Tasarım: Ar-Ge merkezlerinde yürütülen projelerle ilişkili (İstanbul dışı) yatırımlar ve Ar-Ge yatırımları.
2. Enerji ve Madencilik Teşvikleri
Enerji bağımsızlığı ve yerli kaynak kullanımı en yüksek teşviklerle destekleniyor.
Öz Tüketim Güneş (GES) ve Rüzgar (RES): İmalat sanayisinin kendi elektriğini üretmesi amacıyla kuracağı tesisler.
Maden Arama ve İşleme: Maden istihraç, işleme ve arama yatırımları.
Nükleer Enerji: Nükleer santral yatırımları ve ilgili stratejik enerji projeleri.
Doğal Gaz Depolama: Asgari 627 Milyon TL tutarındaki LNG ve yer altı depolama yatırımları.
3. Lojistik ve Altyapı Yatırımları
Türkiye'nin lojistik merkezi olma hedefi doğrultusunda şu alanlar öncelikli kapsamdadır:
Taşımacılık: Demiryolu, denizyolu ve havayolu ile yük/yolcu taşımacılığı.
Liman Hizmetleri: Yük taşımacılığına yönelik liman yatırımları (Yat limanları hariç).
Veri Merkezleri: Teknik şartları sağlayan asgari 3 MW kurulu güce sahip veri merkezleri ve 251 Milyon TL üzerindeki bulut hizmet sağlayıcı yatırımları.
4. Eğitim ve Sosyal Hizmet Yatırımları
Toplumsal refahı artıran tesisler bölge farkı gözetmeksizin destekleniyor:
Eğitim Kurumları: Kreş, anaokulu, ilkokul, ortaokul ve lise yatırımları.
Bakım Merkezleri: En az 100 kişi kapasiteli yaşlı veya engelli bakım merkezleri.
Havacılık Eğitimi: Hava araçlarının tamir, bakım ve kullanımına yönelik eğitim tesisleri.
5. Tarım ve Turizm Yatırımları
Modern Seracılık: 25 dekar ve üzeri, otomasyonlu topraksız tarım/sera yatırımları.
Turizm Konaklama: Kültür ve Turizm koruma/gelişim bölgelerinde veya termal turizm alanındaki yatırımlar.
Lisanslı Depoculuk: Tarım ürünlerinin depolanmasına yönelik yatırımlar.
💡 Önemli Not: 6. Bölge Ayrıcalığı : Bölge'de yapılan tüm yatırımlar (belirli istisnalar hariç) otomatik olarak öncelikli yatırım avantajlarından yararlanır.
Öncelikli Yatırım Teşvik Belgesi Avantajları Nelerdir?
Bir yatırımın "Öncelikli" sayılması, yatırımcının hangi bölgede olursa olsun (1, 2, 3 veya 4. bölge) 5. Bölge destek oranlarından faydalanması demektir. Bu da:
Daha yüksek Vergi İndirimi oranı, (%20'den - %30 'a)
Daha yüksek limitli Faiz veya Kar Payı Desteği anlamına gelir. (1-2-3. Bölgelerde faiz desteği imkanı sağlar. Azami Faiz Desteği değerini Yatırım Teşvik Belgesi sahibi öncelikli yatırım konuları için arttırır.)
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. İstanbul'daki her yatırım öncelikli olabilir mi? Hayır. Özellikle orta-yüksek teknolojili ürünlerde (Madde 9/1-c) İstanbul ili kapsam dışı bırakılmıştır.
2. GES yatırımlarında faiz desteği var mı? Kararın 2. fıkrasına göre, öz tüketime yönelik GES ve RES yatırımlarına faiz veya kâr payı desteği sağlanmaz.
3. Yatırım tutarı sınırı var mı? Yüksek teknolojide 627 Milyon TL, orta-yüksek teknolojide 1.255 Milyar TL gibi kritik eşikler bulunmaktadır. Ancak ürün "Hamle Listesi'ndeyse bu tutarlar aranmaz.
Yatırımınızın öncelikli kapsamda olup olmadığını öğrenmek ve teşvik belgesi başvuru sürecini başlatmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Eski sistemde bir yatırımın "Öncelikli Yatırım" sayılması için genellikle sektörün adı yeterli oluyordu. 9903 sayılı Karar ile birlikte artık "Ne ürettiğin kadar, ne kadar teknolojik ürettiğin ve ne kadar yatırım yaptığın" ön plana çıkmıştır.
Seçicilik Artmıştır: Devlet, kaynaklarını "her türlü" üretime değil, katma değeri yüksek ve dış ticaret açığını kapatacak stratejik alanlara kanalize etmektedir.
Bölgesel Avantaj: Öncelikli yatırımlar, 1. veya 2. bölgede yapılsa dahi 5. Bölge desteklerinden (vergi indirimi, SGK prim desteği vb.) yararlanmaya devam etmektedir.
Yüksek Teknoloji (Madde 9/1-b) Yorum
Bu madde, Türkiye’nin teknolojik bağımsızlık hedefini temsil eder. NACE 21, 26 ve 30.3 kodları "dokunulmaz" ve en üst seviye teşvik alanlarıdır.
Hamle Programı Etkisi: Eğer ürününüz "Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi" listesindeyse, devlet size "Küçük-orta ölçekli de olsan yanındayım" der (Asgari yatırım tutarı yeterlidir).
Ölçek Ekonomisi Zorunluluğu: Ürün listede değilse, devlet yatırımcıya şu şartı koşar: "Eğer bu yüksek teknolojiyi Hamle listesi dışından üreteceksen, küresel rekabet için devasa bir kapasite (en az 627 Milyon TL) kurmalısın."
Orta-Yüksek Teknoloji (Madde 9/1-c) Yorumu
Türkiye imalat sanayisinin kalbi olan Kimya, Makine ve Otomotiv gibi sektörleri kapsar. Ancak burada iki önemli kısıt vardır:
İstanbul Hariç Tutulması: 9903 sayılı karar, İstanbul’un sanayi yükünü azaltmayı ve yatırımı Anadolu’ya yaymayı hedefler. Orta-yüksek teknolojili bir yatırımın "öncelikli" sayılması için İstanbul dışında yapılması şarttır.
Büyük Ölçek Şartı (1.255 Milyar TL): Orta-yüksek teknolojili bir ürün Hamle listesinde yoksa, "Öncelikli Yatırım" kapsamına girmek oldukça zorlaşmıştır. 1 Milyar TL altındaki yatırımlar, eğer listede yoklarsa sadece bulundukları bölgenin (1, 2 veya 3. bölge gibi) standart desteklerini alabilirler. Bu, orta ölçekli yatırımcıyı Hamle Programı listesindeki ürünlere yönelmeye zorlamaktadır.
Kritik Eşikler ve 2026 Projeksiyonu
Verdiğimiz rakamlar (15,1 Milyon TL ve 7,5 Milyon TL), 2026 döneminde geçerli olan asgari yatırım tutarlarıdır.
Teknoloji Sınıfı | Hamle Listesinde Var mı? | Öncelik Şartı |
Yüksek | Evet | Asgari Tutar (15,1M / 7,5M TL) |
Yüksek | Hayır | 627 Milyon TL |
Orta-Yüksek | Evet | Asgari Tutar (İstanbul Hariç) |
Orta-Yüksek | Hayır | 1.255 Milyar TL (İstanbul Hariç) |
Teknoloji Sınıfı | NACE Kodu | Faaliyet / İmalat Tanımı |
Yüksek Teknoloji | 21 | Temel eczacılık ürünlerinin ve eczacılığa ilişkin preparatların imalatı |
Yüksek Teknoloji | 26 | Bilgisayarların, elektronik ve optik ürünlerin imalatı |
Yüksek Teknoloji | 30.3 | Hava ve uzay araçları ve ilgili makinelerin imalatı |
--- | --- | --- |
Orta-Yüksek Teknoloji | 20 | Kimyasalların ve kimyasal ürünlerin imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 25.3 | Silah ve mühimmat (cephane) imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 27 | Elektrikli teçhizat imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 28 | Başka yerde sınıflandırılmamış makine ve ekipman imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 29 | Motorlu kara taşıtı, treyler ve yarı treyler imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 30.2 | Demir yolu lokomotifleri ve vagonlarının imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 30.4 | Askeri kara savaş araçlarının imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 30.9 | Başka yerde sınıflandırılmamış ulaşım araçlarının imalatı |
Orta-Yüksek Teknoloji | 32.5 | Tıbbi ve dişçilik ile ilgili araç ve gereçlerin imalatı |
Yorumlar